ک.م.م.ک:
تاران/کوردستان – ڕاپۆرتە گەیشتووەکان لە ناوەندە مافخوازەکانەوە ئاماژە بەوە دەکەن کە هێزە ئەمنییەکانی کۆماری ئیسلامی، بە تاڵانبردنی کۆگاکانی کۆمپانیاکانی بڵاوکردنەوەی دەرمان، ڕێگری لە دەستڕاگەییشتنی هاوڵاتییان، بەتایبەت بریندارانی خۆپێشاندانەکان و نەخۆشانی خاوەن باری تەندروستیی ناجێگیر، بۆ پێداویستییە پزیشکییە سەرەکییەکان دەکەن.
ئەم کارە کە نموونەیەکی زەقی پێشێلکردنی مافی ژیان و تەندروستییە، نیگەرانییەکی قووڵی لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی لێکەوتووەتەوە.
ڕاگرتنی ناردنی دەرمانی خێرخوازی بۆ ئیلام و کرماشان
بەپێی بەڵگەنامەکانی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان (KMMK)، بڕە هاوکارییەکی خەڵک و کەسانی خێرخواز بە بەهای ١٠٠ ملیۆن تمەن کە بۆ کڕینی دەرمان بۆ ناوچەکانی کرماشان و ئیلام تەرخان کرابوو، بە هەڵپەسێردراوی ماوەتەوە.
نوێنەرانی خێرخوازان دوای سەردانیان بۆ کۆمپانیاکانی بڵاوکردنەوەی دەرمان لە تاران بە مەبەستی بارکردنی کەلوپەلەکان، لەگەڵ کۆگای خاڵی و چۆڵ ڕووبەڕوو بوونەتەوە. بەرپرسانی ئەم کۆمپانیایانە پشتڕاستیان کردووەتەوە کە هێزە حکوومییەکان پێش ڕادەستکردن، تەواوی دەستکەوتی کۆگاکانیان دەستبەسەردا گرتووە و بۆ شوێنێکی نادیاریان گواستووەتەوە.
گریمانەکان: سەرکوتکردنی سیستماتیک یان زیانی قورسی هێزە حکوومییەکان؟
چاودێران و چالاکانی مافی مرۆڤ دوو گریمانەی سەرەکی بۆ ئەم هەنگاوە بێوێنەیە دەخەنە ڕوو:
١. بەکارهێنانی دەرمان وەک چەک: ڕژێم بە ئەنقەست ڕێگری لە گەیشتنی کەرەستە پزیشکییەکان بە خۆپێشاندەرانی بریندار دەکات، تا ناچاریان بکات پەنا ببەنە بەر ناوەندە دەرمانییەکانی ژێر چاودێریی خۆی و لەوێ دەستبەسەریان بکات.
٢. کەمیی دەرمان بەهۆی زیانە ناوخۆییەکان: پێویستیی زۆری هێزە چەکدارەکانی ڕژێم بە پێداویستیی پزیشکی، نیشانەی توندیی تێکهەڵچوونەکان و پێویستیی مەکینەی دەسەڵاتە بەم سەرچاوە سنووردارانە.
پێشێلکردنی یاسا نێودەوڵەتییەکان
بێبەشکردنی بە ئەنقەستی خەڵکی سڤیل لە چاودێریی پزیشکی و دەرمانە زۆر پێویستەکان، بەپێی کۆنڤانسیۆنە نێودەوڵەتییەکان و جاڕنامەی مافی مرۆڤ، کارێکی نایاسایی و نامرۆڤانەیە. ئەم دۆخە لە کاتێکدایە کە زۆرێک لە نەخۆشانی بارودۆخ ناجێگیر لە نەخۆشخانەکانی ناوچە بێبەشکراوەکان، بەهۆی نەبوونی دەرمانی سەرەتاییەوە لەگەڵ مەترسیی مردن بەرەوڕوون.
تێبینیی دەستەی نووسەران: ئەم ڕاپۆرتە لەسەر بنەمای زانیارییە مەیدانییەکانی چالاکانی مافی مرۆڤ لە ئێران ئامادە کراوە و ڕەهەندە نوێیەکانی گوشار بۆ سەر کۆمەڵگەی مەدەنی لە ڕێگەی کۆنترۆڵکردنی سەرچاوەکانی ژیانەوە دەخاتە ڕوو.
ق.ش
The post قەیرانی دەرمان لە ئێران؛ دەستبەسەرداگرتنی کۆگاکانی دەرمان لەلایەن ناوەندە ئەمنییەکان و بێبەشکردنی برینداران لە چارەسەر appeared first on كۆمهڵهی مافی مرۆڤی کوردستان.
