رزا لوکزامبورگ / “آغاز”

وریا ناظری

انقلاب آغاز شده است. آنچه اکنون خواسته می‌شود نه جشن گرفتنِ دستاوردهایی است که به‌دست آمده، نه پیروزی بر دشمنِ شکست‌خورده؛ بلکه سخت‌گیرانه‌ترین خودانتقادی و تمرکزِ آهنینِ نیرو برای ادامهٔ کاری است که ما آغاز کرده‌ایم. زیرا دستاوردهای ما اندک است و دشمن هنوز شکست نخورده است. چه چیزی به دست آمده است؟ سلطنت برچیده شده، و قدرت عالیِ حکمرانی به دستِ نمایندگانِ کارگران و سربازان سپرده شده است. اما سلطنت هرگز دشمن واقعی نبود؛ تنها نقاب و پرده‌ای بود بر چهرهٔ امپریالیسم. این هوهن‌تسولرن‌ها  نبودند که جنگ جهانی را به راه انداختند، شعلهٔ آتش را در گوشه‌گوشهٔ جهان برافروختند و آلمان را تا مرز پرتگاهِ نابودی پیش بردند. سلطنت، همانند هر دولت بورژوایی دیگر، مجریِ طبقات حاکم بود. بورژوازی امپریالیست، یعنی حاکمیتِ طبقهٔ سرمایه‌دار—این جنایتکاری است که باید پاسخ‌گو شود برای نسل‌کشی.  مضمون تاریخیِ انقلابِ کنونی عبارت است از: الغای حاکمیتِ سرمایه‌داری، تامین نظم اجتماعیِ سوسیالیسم— نه چیزی کمتر از این—. این کاری عظیم است که نمی‌توان آن را در یک چشم به هم زدن، با چند فرمان از بالا، به انجام رساند؛ بلکه فقط از کنشِ آگاهانهٔ تودهٔ کارگران در شهرها و روستاها زاده می‌شود، و تنها با بالاترین بلوغِ فکری و آرمان‌گراییِ بی‌وقفهٔ مردم، می‌توان آن را با موفقیت از میان هزارتوی دشواری‌ها عبور داد. مسیر انقلاب به پیروی از اهدافش حرکت میکند؛ روش انقلاب از وظیفه‌اش پیروی می‌کند. “همهٔ قدرت در دستِ توده‌های کارگر، در دستِ شوراهای کارگران و سربازان؛ و حفاظت از کارِ انقلاب در برابر دشمنانِ کمین‌کردهٔ آن”—این اصل راهنما برای همهٔ اقداماتی است که دولت انقلابی باید انجام دهد.  
هر گام، هر عملِ دولت باید—همچون قطب‌نما—به این سو اشاره کند:  
– **برگزاریِ دوباره و بهبودِ شوراهای محلی کارگران و سربازان** تا نخستین حرکت‌های آشفته و شتاب‌زدهٔ ناشی از تشکیل آن‌ها، جای خود را به فرایندی آگاهانه برای فهمِ اهداف، وظایف و روش‌های انقلاب بدهد؛  
– **برگزاریِ منظمِ نشست‌های این نمایندگانِ توده‌ها** و انتقالِ قدرت سیاسی واقعی از کمیتهٔ کوچکِ شورای اجرایی به مبنای گسترده‌ترِ شوراهای کارگران و سربازان  .
– **فراخوان فوریِ شورای ملیِ کارگران و سربازان** تا پرولتاریای همهٔ آلمان به‌مثابهٔ یک طبقه، به‌صورتِ قدرت سیاسیِ منسجم، سازمان یابد و به سنگر و محرکِ انقلاب تبدیل شود؛  
– **سازمان‌دهی فوری نه برای «دهقانان مرفه»، بلکه برای پرولتاریای کشاورزی و خرده‌مالکان** که به‌عنوان یک طبقه تا کنون بیرون از انقلاب بوده‌اند؛  
– **تشکیل گارد سرخِ پرولتری** برای حفاظتِ دائمی از انقلاب، و آموزشِ یک نیروی شبه‌نظامیِ کارگری تا کلِ پرولتاریا برای پاسداری در همهٔ زمان‌ها آماده باشد؛  
– **سرکوبِ نهادهای قدیمیِ بوروکراسی، دادگستری و ارتشِ پلیسِ نظامیِ دولتِ مطلقه‌گرا**؛  
– **مصادرهٔ فوریِ دارایی و املاکِ خاندانِ پادشاهی و نیز املاکِ ارضی بزرگ به‌عنوان اقداماتِ موقتِ نخستین، برای تضمینِ تأمین خوراکِ مردم؛ زیرا گرسنگی خطرناک‌ترین متحدِ ضدانقلاب است؛  
– **فراخوان فوریِ کنگرهٔ جهانی کارگران در آلمان** تا به‌روشنی و آشکارا ماهیتِ سوسیالیستی و بین‌المللی انقلاب تأکید شود؛ چرا که فقط در سطحِ بین‌الملل، در انقلابِ جهانیِ پرولتاریا، است که آیندهٔ انقلاب آلمان جای می‌گیرد.  
 
ما فقط نخستین گام‌های لازم را برشمرده‌ایم. دولت انقلابیِ کنونی چه می‌کند؟  
– **سازوکارهای اداریِ دولت را از بالا تا پایین دست‌نخورده در دستِ ستون‌های دیروزِ مطلقه‌گراییِ هوهِن‌تسولرن و ابزارهای فردای ضدانقلاب باقی گذاشته است.   
– **مجلس مؤسسان ملی** را تشکیل می‌دهد و بدین‌وسیله وزنهٔ تعادلیِ بورژوایی در برابر نمایندگانِ کارگران و سربازان ایجاد می‌کند و با این کار، انقلاب را به مسیرِ یک انقلاب بورژوایی می‌کشد و اهداف سوسیالیستیِ انقلاب را از آن دور می‌سازد؛  
– **هیچ کاری برای درهم شکستنِ استمرارِ قدرتِ حاکمیتِ طبقهٔ سرمایه‌دار انجام نمی‌دهد**؛  
– **هر کاری می‌کند برای آرام کردن بورژوازی**، برای اعلامِ تقدسِ مالکیت خصوصی، و برای پاسداری از دست‌نخورده بودنِ شیوهٔ توزیعِ سرمایهمی باشد.  
– و می‌گذارد ضدانقلابِ فعال—که هر گامِ آن را دنبال می‌کند—راه خود را برود، **بدون آن‌که به توده‌ها متوسل شود** و **بدون آن‌که بلند و آشکار مردم را از آن ضد انقلاب برحذر دارد**.  
 
قانون! نظم! نظم! قانون! این فریادی است که از همه سو، در همه اعلامیه‌های دولت، طنین می‌افکند؛ و این پژواکِ شادمانه از اردوگاه‌های بورژوایی است. فریاد تند و بلند علیه شبحِ به اصطلاح «هرج‌ومرج» و «کودتا»—این موسیقی آشنایِ شیطانیِ بورژوازیی می باشد که نگرانِ صندوق‌های نسوزّ خود، اموال و سودهایش است—این فریاد امروز با بلندترین نت طنین‌انداز می‌شود و دولت آرام و بی‌اعتنا میماند.  به‌نظر می‌رسد که دولتِ کارگران و سربازان انقلابی این حرکتِ عمومی برای تدارکِ یک یورش علیه سوسیالیسم را تحمل می‌کند—حتی این دولت در آن حرکت، هم در سخن و هم در عمل، مشارکت دارد.  
 
نتیجهٔ هفتهٔ نخستِ انقلاب چنین است: در قلمروِ هوهِن‌تسولرن‌ها، از اساس تغییر چندانی صورت نگرفته است؛ دولتِ کارگران و سربازان مانند جانشین و معاونِ دولتِ امپریالیستیِ ورشکسته عمل می‌کند. همهٔ کارها و ترک‌کارهای آن، از ترسِ توده‌های کارگر فرمان می‌برد. حتی پیش از آن‌که انقلاب شتاب و نیروی محرکِ خود را به دست آورد، تنها نیروی حیاتی‌اش—یعنی خصلتِ سوسیالیستی و پرولتری آن—از آن ربوده خواهد شد.   
 
همه‌چیز سر جای خود است. دولتِ ارتجاعیِ جهانِ متمدن، در عرض بیست‌وچهار ساعت به دولتِ مردمیِ انقلابی تبدیل نمی‌شود. سربازانی که دیروز، همچون ژاندارم‌های ارتجاع، در فنلاند، روسیه و اوکراین پرولتاریای انقلابی را به قتل می‌رساندند، و کارگرانی که با آرامش گذاشتند چنین شود، طیِ بیست‌وچهار ساعت نه به هوادارانِ سوسیالیسم بدل شده‌اند و نه به‌روشنی به اهداف خود آگاه گشته‌اند.  
 
تصویرِ انقلاب آلمان با آمادگی درونیِ اوضاع آلمان همخوان است. دولت انقلابِ آلمان در مرحلهٔ کنونی در دستِ شیدمان و ابرت است؛ و آن‌ها که در پیشگاه*دی فریهایت (آزادی)* با شکوه سوگند می‌خورند که می‌توان با آنان «یک دولتِ صرفاً سوسیالیستی» تشکیل داد، بدین‌سان خود را به‌عنوان شرکای مناسبِ این مرحلهٔ موقتِ نخستین معرفی می‌کنند.  
 
اما انقلاب در جای خود ثابت نمیماند. قانون حیاتیِ آن پیشروی سریع است، فراتر رفتن از خود. هم‌اکنون نیز این انقلاب از همین مرحلهٔ آغازین، به‌واسطهٔ تضادهای درونی‌اش به جلو رانده می‌شود. وضعیت را می‌توان همچون شروعی دانست که بیش از این دوام‌پذیر نیست. اگر ضدانقلاب نباید در تمام جبهه‌ها دست بالا را پیدا کند، توده‌ها باید مراقب باشند.  
 
شروع انجام گرفته است. آنچه بعد رخ می‌دهد در دستِ کوتوله‌هایی نیست که می‌خواهند مسیر انقلاب را متوقف کنند، یا در چرخِ تاریخِ جهانی مانع وارد سازند. این تحققِ هدف نهاییِ سوسیالیسم است که امروز در دستور کارِ تاریخ جهانی قرار دارد. انقلاب آلمان اکنون راهی را یافته است که این ستاره آن را روشن کرده است. گام‌به‌گام، در میان طوفان و فشار، از راه نبرد و رنج و بدبختی و پیروزی، به هدف خود خواهد رسید.   و بایدبرسد!
(18 نوامبر ۱۹۱۸)