بهرام رحماني
دونالد ترامپ، رييسجمهوري ايالات متحده، همزمان با ادامه حملات متقابل ميان تهران و واشنگتن، ايران را به تشديد عمليات نظامي تهديد كرده است. دونالد ترامپ، رييسجمهور آمريكا، روز سهشنبه گذشته به طور جداگانه با ولوديمير زلنسكي، رييسجمهور اوكراين و بنيامين نتانياهو، نخستوزير اسرائيل، ديدار كرد؛ اين ديدارها در شرايطي برگزار شد كه جنگ اوكراين، حمله اوكراين به كشتيهاي روسي-ايراني در درياي خزر، و درگيري آمريكا و اسرائيل با ايران، بيش از گذشته به يكديگر گره خوردهاند. در عين حال، رسانههاي آمريكايي گزارش دادهاند كه كاخ سفيد طرح حملاتي گسترده را بررسي ميكند كه ممكن است با مشاركت اسرائيل از پايان همين هفته آغاز شود و پالايشگاههاي نفت، نيروگاههاي برق و ديگر زيرساختهاي حياتي ايران را هدف قرار دهد؛ هرچند ترامپ هنوز مجوز نهايي اين عمليات را صادر نكرده و شماري از مشاوران او با اجراي آن مخالفت كرده اند.
دونالد ترامپ، در پايان روز جمعه تهديد كرد كه ايران را «با قدرت بسيار شديد» هدف قرار خواهد داد. در عين حال رسانههاي آمريكايي، گزارش دادند كه او در حال بررسي انجام حملات گستردهاي در پايان همين هفته است كه زيرساختهاي انرژي ايران را هدف قرار دهد. ترامپ در جريان نشست هيات دولت در اقامتگاه كمپ ديويد در ايالت مريلند، گفت: «ما آنها را با قدرت بسيار شديد هدف قرار خواهيم داد و همانطور كه ميدانيد، آنها در مقطعي خواهند گفت: ديگر نميتوانيم تحمل كنيم.» بعدتر، روزنامه والاستريت ژورنال به نقل از مقامهاي آمريكايي كه نامشان ذكر نشد، گزارش داد كه ترامپ دستور حملة جديدي را صادر كرده است؛ حملهاي كه هدف آن وادار كردن تهران به تسليم است و ممكن است در پايان همين هفته آغاز شود. شبكه سيبياس نيوز نيز گزارش داد كه آمريكا و اسرائيل در حال برنامهريزي براي انجام حملات مشترك عليه تاسيسات انرژي ايران هستند؛ حملاتي كه ممكن است در تعطيلات آخر هفته انجام شود و پالايشگاههاي نفت و نيروگاههاي توليد برق را هدف قرار دهد. شبكه «سيبياس» به نقل از چند منبع ناشناس، گفته كه رييسجمهوري هنوز چراغ سبز اجراي اين كارزار بمباران را صادر نكرده است، اما تلآويو و واشنگتن درباره آن با يكديگر هماهنگ شدهاند. اين گزارشها تنها چند روز پس از سفر بنيامين نتانياهو، نخستوزير اسرائيل، به واشنگتن و ديدار او با ترامپ و پيت هگست، وزير دفاع ايالات متحده، منتشر شدهاند. بر اساس گزارش «سيبياس»، چند تن از مشاوران كاخ سفيد در جريان نشست هيات دولت با اين طرح مخالفت كردهاند. در صورت اجراي اين حملات، اين نخستين بار از زمان مرحلة نخست جنگ خواهد بود كه اسرائيل در چنين حملاتي مشاركت ميكند. روزنامه والاستريت ژورنال نيز به نقل از مقامهاي آمريكايي، گزارش داد كه دونالد ترامپ دستور آغاز دور تازهاي از حملات نظامي ايران را صادر كرده است؛ حملاتي كه ممكن است از آخر هفته آغاز شود و چند روز ادامه داشته باشد. به نوشته اين روزنامه، هدف از اين حملات افزايش فشار بر جمهوري اسلامي براي پذيرش مذاكره و تسليم شدن است. ترامپ نيز روز جمعه به خبرنگاران گفت، قصد دارد حملات سنگين نظامي را از سر بگيرد تا حكومت ايران را به پاي ميز مذاكره بازگرداند. او مدعي شد: «اگر به اندازه كافي به ايران ضربه بزنيم، اين حكومت در نهايت از پا خواهد افتاد.»
از سوي ديگر، تهديدها و حملات جمهوري اسلامي نيز ادامه دارد. نهاد مديريت آبراهه خليج فارس در بيانيهاي اعلام كرده كه به دليل «اقدامات تجاوزكارانه» آمريكا، تردد از تنگه هرمز امكانپذير نيست. اين نهاد گفته كه به محض برقراري «ثبات و آرامش» كليه درخواستها بر اساس ترتيب و زمانبندي بررسي و مجوزها به مرور صادر خواهند شد. ايران درحالي تردد از تنگه هرمز را ممنوع اعلام كرده كه در روزهاي پسين، آمريكا تلاش كرده تا با حمايت نظامي خود، شماري از نفتكشها را از اين آبراه راهبردي عبور دهد. سپاه پاسداران جمهوري اسلامي ايران ميگويد دو نفتكش را كه سعي در عبور از تنگه هرمز داشتند، هدف قرار داده است. گفته شده كه اين دو نفتكش تحت «اسكورت هوايي» نيروهاي آمريكايي قرار داشتند. سپاه پاسداران اعلام كرده كه «تانكرهاي نفتي متخلف مورد اصابت قرار گرفته و متوقف شدهاند، در حالي كه چهار نفتكش ديگر به سرعت مسير خود را تغيير داده و به موقعيتهاي قبلي خود بازگشتهاند.»
آنگونه كه سپاه پاسداران اعلام كرده، اين نفتكشها تلاش داشتند از طريق «مسيري اعلامنشده» كه جايگزين مورد حمايت آمريكا براي آبراه تعيينشده تهران است، از تنگه عبور كنند. ارتش كويت اعلام كرد نيروهاي مسلح اين كشور از بامداد شنبه چند پهپاد «متخاصم» را در حريم هوايي كويت شناسايي و منهدم كردهاند. سعود عبدالعزيز العطوان، سخنگوي وزارت دفاع كويت، گفت «تجاوز ايران»، چند تاسيسات حياتي را هدف قرار داده است. به گفته او، يكي از تاسيسات دولتي در شمال كويت و چند خودروي غيرنظامي متعلق به يك شركت خصوصي در جزيره بوبيان هدف قرار گرفتند و بر اثر سقوط تركشها خسارتهاي مادي وارد. شد. ارتش كويت اعلام كرد در اين حملات كسي كشته يا زخمي نشده است و نيروهاي مسلح اين كشور در حالت آمادهباش باقي ميمانند. جمهوري اسلامي ايران از زمان آغاز جنگ در ٢٨ فوريه ،٢٠٢٦ عملا كنترل ناوبري از طريق هرمز را در دست گرفته و كشتيها را براي استفاده از اين آبراه، ملزم به دريافت مجوز و پرداخت هزينههاي ترانزيت كرده است. رسانههاي دولتي ايران، روز جمعه سي و يكم يولي ،٢٠٢٦ اعلام كردند كه اجساد پنج عضو سپاه پاسداران كه اخيرا در حملات مشترك آمريكا و عربستان سعودي در عراق كشته شده بودند، به ايران بازگردانده شده است. خبرگزاري ايرنا، گزارش داده كه اجساد اين پنج عضو سپاه پاسداران از طريق گذرگاه مرزي مهران وارد كشور شده است. ايالات متحده و عربستان سعودي، روز چهارشنبه گذشته، اعلام كردند كه در پاسخ به حملات پسين به پادشاهي خليج فارس، به شبهنظاميان تحت حمايت ايران در عراق حمله كردند. اين حملات، مواضع متعلق به گروه حشد الشعبي، يك ائتلاف مسلح عراقي كه شامل چندين گروه قدرتمند طرفدار ايران است، را هدف قرار داد و دستكم ٢٠ شبهنظامي، از جمله پنج ايراني در آن كشته شدند.
سيبياس: آمريكا و اسرائيل حمله به زيرساختهاي انرژي ايران را بررسي ميكنند
همزمان سه رسانه آمريكايي، روز جمعه سي و يكم يولي- ٩ مرداد، بهنقل از منابع آگاه گزارش دادند كه آمريكا و اسرائيل در حال بررسي يكي از گستردهترين كارزارهاي بمباران عليه زيرساختهاي انرژي ايران هستند؛ حملاتي كه به گفته منابع، ممكن است شنبه و يكشنبه(١٠ و ١١ مرداد) انجام شود. شبكههاي سيبياس نيوز، سيانان، والاستريت ژورنال و اكسيوس گزارش دادند دونالد ترامپ، رييسجمهوري آمريكا، بهطور جدي گزينه حمله به اهداف انرژي در ايران را بررسي ميكند، اما هنوز دستور نهايي را صادر نكرده است. به گفته يك مقام آمريكايي، جمهوري اسلامي در روزهاي اخير «بسيار تهاجمي» عمل كرده و پس از حمله موشكي به پايگاه آمريكا در اردن، حملات ديگري نيز عليه نيروهاي آمريكايي و همچنين كشتيهاي تجاري در تنگه هرمز انجام داده است.
واكنش جمهوري اسلامي
در پي انتشار اين گزارشها، خبرگزاري تسنيم بهنقل از يك مقام ارشد امنيتي جمهوري اسلامي نوشت حمله به زيرساختهاي ايران «اقدامي جنونآميز» خواهد بود و تهران براي حمله به زيرساختهاي حياتي اسرائيل و تاسيسات انرژي آمريكا در منطقه آماده است. به گزارش خبرگزاري تسنيم وابسته به سپاه، سرلشكر علي عبداللهي، فرمانده قرارگاه مركزي خاتمالانبيا، با انتقاد از سياستهاي آمريكا در منطقه، از كشورهاي مسلمان خواست در نوع همكاري خود با واشنگتن بازنگري كنند.
او مدعي شد آمريكا از امكانات، زيرساختها و منابع راهبردي كشورهاي منطقه براي پيشبرد اهداف نظامي خود استفاده ميكند و هشدار داد كه ادامة اين همكاريها ميتواند پيامدهاي امنيتي براي اين كشورها داشته باشد. عبداللهي گفت: «كشورهاي مسلمان بايستي با دورانديشي، جنايات آمريكا را زير نظر داشته باشند و در همكاري و همراهي با آمريكا تجديدنظر كنند.» او افزود: «هر كشوري كه خود را سپر دفاعي آمريكاي جنايتكار و متجاوز قرار دهد، در آتش جنگ خواهد سوخت.»
خبرگزاري فارس نيز فهرستي از تاسيسات مهم انرژي در عربستان، امارات، قطر، كويت، بحرين و اسرائيل منتشر كرد و مدعي شد اين مراكز در تيررس موشكهاي جمهوري اسلامي قرار دارند.
آمادگي «سنتكام»
سيانان بهنقل از دو مقام آمريكايي، گزارش داد واشينگتن براي حملات احتمالي در روزهاي شنبه و يكشنبه برنامهريزي كرده، اما دامنه عمليات و اهداف نهايي هنوز مشخص نيست و امكان لغو آن وجود دارد. اين شبكه افزود فرماندهي مركزي آمريكا(سنتكام) گزينههاي مختلف، از جمله بمباران گسترده سايتهاي موشكي و برخي زيرساختهاي انرژي ايران را آماده كرده است. به گفته مقامهاي آمريكايي، نگراني از واكنش احتمالي تهران عليه تاسيسات انرژي كشورهاي خليج فارس و تاثير آن بر بازار جهاني انرژي، يكي از عوامل احتياط واشينگتن است. سيانان همچنين گزارش داد ارتش آمريكا براي حملات احتمالي به برخي زيرساختهاي هستهاي ايران نيز آمادهسازيهايي انجام داده و اين روند در روزهاي اخير شتاب گرفته است.
ترامپ: فقط پيروزي ميخواهيم
سيبياس نيوز، گزارش داد موضوع حمله احتمالي در نشست كابينه دولت ترامپ در كمپ ديويد بررسي شد و برخي مشاوران سياسي كاخ سفيد با آن مخالفت كردند. ترامپ در پاسخ به خبرنگاران گفت: «ضربات بسيار سختي به آنها وارد خواهيم كرد» و درباره ديپلماسي افزود: «فكر ميكنم فقط ميخواهيم پيروز شويم.» منابع آمريكايي به سيبياس گفتند زيرساختهاي انرژي، از جمله نيروگاهها و پالايشگاهها، از اهداف احتمالي هستند. كاخ سفيد نيز اعلام كرد هدف دولت ترامپ جلوگيري از دستيابي ايران به سلاح هستهاي است و پنتاگون تاكيد كرد نيروهاي آمريكا براي اجراي هر دستور رييسجمهوري آمادگي كامل دارند. سيبياس، همچنين گزارش داد در سطح عالي دولت آمريكا درباره گزينههايي مانند هدف قرار دادن پلها و حتي قطع برق گسترده تهران نيز بحث شده، اما تا عصر جمعه تصميم نهايي در اين باره اتخاذ نشده بود. ترامپ نيز هفته گذشته هشدار داده بود در برابر هر حمله به كشتيها در تنگه هرمز، آمريكا پلها يا نيروگاههاي ايران را هدف قرار خواهد داد.
در ديدار نتانياهو با ترامپ در كاخ سفيد چه گذشت؟
به گفته يك مقام ارشد اسرائيلي، نتانياهو در ديدار خود با دونالد ترامپ نسبت به احتمال دستيابي به توافق با ايران ابراز ترديد كرده و درباره افزايش فشار اقتصادي بر ايران «از طريق ابزارهاي نظامي و غيرنظامي» گفتوگو كرده است. در گزارشي كه اكسيوس درباره ملاقات اخير نتانياهو و ترامپ منتشر كرده، برخي از گفتههاي پشتپرده ميان رهبران اسرائيل و آمريكا به نقل از يك مقام ارشد اسرائيلي فاش شده است. ديدار روز سهشنبه ٢٨ ژوئيه-شش مراد، نخستين ملاقات نتانياهو و ترامپ از زمان آغاز جنگ در ٢٨ فوريه بود. اين نشست در شرايطي برگزار شد كه ترامپ همچنان در تلاش براي رسيدن به توافق با ايران است، اما همزمان بازگشت به عمليات نظامي گسترده را نيز بررسي ميكند. چند ساعت پس از اين ديدار، ايران براي نخستين بار از زمان توقف حملات آمريكا به ايران در روز جمعه ٢٦ يولي، يك پايگاه آمريكايي در اردن را هدف حمله موشكي قرار داد. ترامپ روز چهارشنبه ٢٩ يولي در گفتوگو با شبكه فاكسنيوز، وعده داد كه به اين حمله «پاسخي جدي» خواهد داد. اين حمله غافلگيركننده ايران ممكن است رييسجمهور آمريكا را به سمت تشديد كامل درگيري سوق دهد. به گفته يك مقام اسرائيلي، نتانياهو منتظر تصميم ترامپ است، اما به او تأكيد كرده كه اگر ايران به اسرائيل حمله كند، پاسخ اسرائيل فوري و بسيار شديد خواهد بود.
موضوعات جلسه ديدار سران آمريكا و اسرائيل
به گفته اين مقام اسرائيلي، ايران محور اصلي گفتوگوي ٩٠ دقيقهاي ترامپ و نتانياهو بود. او گفت آنها سه گزينهاي كه ترامپ براي اقدامات بعدي در نظر دارد، مورد بررسي قرار دادند. طبق اين گزارش، نخستين گزينه تلاش براي دستيابي به توافق با ايران است. نمايندگان ترامپ، استيو ويتكاف و جرد كوشنر، همچنان در حال مذاكره با ايران هستند، هرچند اختلافات ميان دو طرف همچنان قابل توجه است. اين مقام اسرائيلي گفت نتانياهو به ترامپ اعلام كرده كه نسبت به امكان رسيدن به توافق با ايران بدبين است. او گزينه دوم را ادامه محاصره دريايي ايران و افزايش فشار اقتصادي بر اين كشور و گزينه سوم را ازسرگيري و تشديد حملات نظامي عليه ايران دانست. اين مقام اسرائيلي افزود: «تمام اين گزينهها را با صراحت و بهطور مفصل بررسي كرديم؛ نه براي ترجيح دادن يكي بر ديگري، بلكه براي ارزيابي اينكه هر كدام چه نتايجي ميتواند داشته باشد.»
نگراني ترامپ درباره اقتصاد جهاني به گفته اين مقام، ترامپ نگراني خود را نسبت به تأثير جنگ بر بازارهاي انرژي و اقتصاد جهاني مطرح كرد. نتانياهو در پاسخ گفت حكومت ايران تلاش ميكند از تنها اهرم مهم باقيمانده خود، يعني تنگه هرمز، براي گرفتن امتياز از آمريكا استفاده كند. او ضمن درك نگرانيهاي ترامپ، تاكيد كرد كه همچنان راههايي براي افزايش فشار بر اقتصاد ايران وجود دارد؛ اقتصادي كه به گفته او اكنون نيز تحت فشار شديد قرار دارد. اين مقام افزود: «درباره افزايش فشار اقتصادي، هم از طريق ابزارهاي نظامي و هم غيرنظامي، صحبت كرديم. همچنين امكان ادامه محاصره براي افزايش فشار بر ايران مورد بحث قرار گرفت.»
اختلاف نظر در درون حاكميت ايران
اين مقام اسرائيلي مدعي شد كه در ميان رهبران جمهوري اسلامي اختلافنظر وجود دارد. به گفته او، گروهي از مسئولان نگران فروپاشي اقتصادي هستند، در حالي كه جناحهاي تندرو معتقدند تا زماني كه كنترل تسليحات را در اختيار دارند و ميتوانند پايگاه اجتماعي حكومت را حفظ كنند، مشكلي وجود نخواهد داشت. او افزود: «ايران با مشكلات تأمين سوخت، صفهاي طولاني در پمپبنزينها و كمبود گازوئيل روبهروست. اعتراضهاي كوچكي نيز شكل گرفته زيرا مردم بسيار ناراضي هستند. حكومت بهشدت نگران است كه شرايط اقتصادي باعث قيام مردم شود.»
ادعا درباره رهبر جديد جمهوري اسلامي
اين مقام اسرائيلي، همچنين مدعي شد كه مجتبي خامنهاي، رهبر جديد جمهوري اسلامي، مواضعي بسيار منفي درباره همه مسائل دارد، اما مشخص نيست دستورهاي منتسب به او واقعا از سوي خودش صادر شده باشد. او ادعا كرد: «او زنده است، اما هيچكس نميتواند شهادت دهد كه واقعا او را ديده است. گفته ميشود به اطرافيانش دستور داده بدون تاييد او اقدامي انجام ندهند و حتي يك بار به دليل ناديده گرفتن اين دستور خشمگين شده است.»
گفتوگو درباره سوريه
به گفته اين مقام، نتانياهو نقشهاي از سوريه به ترامپ نشان داد كه به ادعاي او نشان ميداد مناطق تحت كنترل تركيه «٥٠ برابر بزرگتر» از مناطق تحت كنترل اسرائيل است.
او مدعي شد كه تركيه حدود ٥ درصد از خاك سوريه را در اختيار دارد، در حاليكه اسرائيل حدود ٠/١ درصد از خاك سوريه را كنترل ميكند. در مقابل، يك مقام آمريكايي به هيات اسرائيلي گفته حضور نظامي تركيه در شمال سوريه با رضايت و دعوت دولت سوريه انجام ميشود، در حالي كه وضعيت حضور اسرائيل در جنوب سوريه متفاوت است. اين مقام اسرائيلي گفت نتانياهو به ترامپ اعلام كرده كه اسرائيل تا زماني كه تهديد گروههاي جهادي وجود داشته باشد، حضور خود را در «منطقه حائل» جنوب سوريه حفظ خواهد كرد. او افزود: «نتانياهو ميخواست اين موضوع را بهصورت تصويري به ترامپ نشان دهد، زيرا گاهي او بر اساس اطلاعات نادرستي كه دريافت ميكند، ديدگاههايي پيدا ميكند كه بعدا تغيير دادنشان دشوار ميشود.»
توافق هستهاي آمريكا و عربستان
اين مقام گفت نتانياهو، همچنين درباره توافق هستهاي احتمالي آمريكا و عربستان سعودي با ترامپ گفتوگو كرده است. ترامپ به نتانياهو گفته است كه اين توافق را در چارچوب عاديسازي روابط عربستان و اسرائيل ميبيند. اين مقام اسرائيلي اظهار داشت: «اگر پيشرفت واقعي در روند عاديسازي روابط حاصل شود، درباره موضوع هستهاي نيز اسرائيل حرفهايي براي گفتن خواهد داشت.»
كاهش تدريجي كمكهاي نظامي آمريكا به اسرائيل
به گفته اين مقام، نتانياهو به ترامپ، جيدي ونس، معاون رئيسجمهور و استيو ويتكاف اعلام كرده كه قصد دارد طي ده سال آينده كمكهاي نظامي آمريكا به اسرائيل را به صفر برساند و خواهان آغاز مذاكرات براي تنظيم يك تفاهمنامه جديد در اين زمينه شده است. او گفت تيم ترامپ توضيح داده كه برخي جمهوريخواهان نگران هستند در صورت حمايت از حذف تدريجي اين كمكها، به مخالفت با اسرائيل متهم شوند. نتانياهو در پاسخ گفته است كه شخصا رهبري اين روند را بر عهده خواهد گرفت، زيرا هدفش دستيابي اسرائيل به استقلال دفاعي است. اين مقام اسرائيلي افزود: «ما درباره يك روند دهساله صحبت ميكنيم، اما اگر امكانش باشد، حتي ميتوان آن را سريعتر انجام داد.» او همچنين مدعي شد نتانياهو به صنايع دفاعي اسرائيل دستور داده طي يك دهه آينده جنگندهاي پيشرفته طراحي كنند تا نيروي هوايي اسرائيل حتي در صورت توقف فروش جنگندههاي اف ٣٥ و ساير تجهيزات پيشرفته آمريكايي نيز توان خود را حفظ كند. به گفته اين مقام، نتانياهو نميخواهد اسرائيل تنها به «حسن نيت كنگره آمريكا» وابسته باشد، زيرا معتقد است فضاي سياسي در هر دو حزب آمريكا نسبت به ادامه كمكهاي نظامي در حال تغيير است. در عين حال، نتانياهو معتقد است اقتصاد اسرائيل اكنون توانايي حذف تدريجي اين كمكها را دارد. بر اساس پيشنهاد او، تفاهمنامه جديد شامل موارد زير خواهد بود: ١,٦ ميليارد دلار كمك نظامي مستقيم آمريكا، پرداخت ٥ تا ١٠ ميليارد دلار براي توسعه سامانههاي دفاع موشكي اسرائيل و سرانجام ايجاد يك صندوق مشترك ١٦ ميليارد دلاري براي تحقيق و توسعه نسل جديد سامانههاي تسليحاتي براي دو كشور.
هافينگتون پست نوشت: «از تهران تا كييف؛ در ديدارهاي ترامپ با نتانياهو و زلنسكي چه گذشت؟»
دونالد ترامپ، در حالي به فاصله چند ساعت ميزبان ولوديمير زلنسكي و بنيامين نتانياهو در كاخ سفيد شد كه جنگ اوكراين و درگيريهاي مرتبط با ايران بيش از گذشته به يكديگر پيوند خوردهاند. با وجود آنكه كاخ سفيد اين ديدارها را «مثبت و سازنده» توصيف كرد، هيچ نشانهاي از پيشرفت ملموس در مسير پايان دادن به اين دو بحران ارائه نشد و ابهامها درباره آينده تحولات همچنان پابرجاست. هافينگتون پست در اينباره نوشته است: دونالد ترامپ ابتدا بيش از يك ساعت با زلنسكي، رييسجمهور كشوري كه چهار سال است درگير جنگ با روسيه است، گفتوگو كرد و بلافاصله پس از آن ميزبان نتانياهو شد؛ نخستوزيري كه پنج ماه پيش همراه با آمريكا در حملات عليه ايران مشاركت داشت. برخلاف رويه معمول، هيچيك از اين دو ديدار براي خبرنگاران كاخ سفيد علني نبود. ترامپ در گذشته از نشستهاي مشترك با رهبران خارجي براي بيان ديدگاههاي خود يا حتي انتقاد علني از آنان استفاده ميكرد؛ از جمله ديدار پرتنش با زلنسكي كه حدود ١٧ ماه پيش خبرساز شد.
ابهام درباره نقش روسيه در جنگ ايران
بر اساس اين گزارش، مشخص نيست كه آيا زلنسكي در ديدار خود اسنادي به ترامپ ارائه كرده كه نشان دهد «روسيه در هدفگيري پايگاههاي نظامي آمريكا در خاورميانه به ايران كمك ميكند يا خير»؛ ادعايي كه رييسجمهور اوكراين پيشتر مطرح كرده بود. ترامپ طي روزهاي اخير گفته بود به ولاديمير پوتين اعتماد دارد و باور ندارد كه روسيه در چنين اقدامي عليه آمريكا مشاركت داشته باشد. نتانياهو و پرونده هسته اي ايران در بخش ديگري از گزارش آمده است كه روشن نيست آيا نتانياهو تلاش كرده ترامپ را براي ازسرگيري حملات به مراكز مورد ظن فعاليتهاي هستهاي ايران متقاعد كند يا خير. ترامپ پيش از اين ديدار، از انتشار عمومي ادعاهاي اطلاعاتي اسرائيل توسط نتانياهو ابراز نارضايتي كرده بود. او در گفتوگو با شبكه فاكسنيوز گفت: «نيازي ندارم بيبي (نتانياهو) اين مسائل را به من بگويد. او اين حرفها را مطرح ميكند چون ميخواهد من همچنان درگير اين موضوع بمانم. وقتي ديدم آن را علني اعلام كرده، گفتم چرا به جاي اطلاع دادن به من، آن را به همه دنيا اعلام كردي؟»
كاخ سفيد: ديدارها مثبت و سازنده بود
كاخ سفيد جزئياتي از مذاكرات منتشر نكرد و تنها كارولين ليويت، سخنگوي اين نهاد، در بيانيهاي اعلام كرد: «رييسجمهور ترامپ ديدارهاي خود با رييسجمهور زلنسكي و نخستوزير نتانياهو را به پايان رساند. هر دو ديدار مثبت و سازنده بود.» در مقابل، زلنسكي با انتشار تصاويري از ديدار خود با ترامپ، از رييسجمهور آمريكا قدرداني كرد و از ادامه رايزنيها خبر داد. وي اعلام كرد كه دو طرف درباره صدور مجوز توليد موشكهاي رهگير سامانه پاتريوت در اوكراين و همچنين راهكارهاي ديگر براي تقويت توان دفاعي اين كشور گفتوگو كردهاند. زلنسكي، همچنين نوشت: «درباره ديپلماسي نيز گفتوگو كرديم. ضروري است روند ديپلماتيك دوباره فعال شود. تيمهاي دو كشور جزئيات تماسهاي بعدي را هماهنگ خواهند كرد. از حمايت قاطع ايالات متحده سپاسگزارم.»
جنگ ايران؛ فرصتي براي اوكراين
هافينگتونپست در ادامه نوشت: زلنسكي تلاش كرده از جنگ ايران به نفع اوكراين بهرهبرداري سياسي كند. اوكراين با برجسته كردن(ادعاي) همكاريهاي نظامي تهران و مسكو، از جمله ارسال هزاران پهپاد شاهد به روسيه و كمك ايران به راهاندازي خط توليد اين پهپادها، اكنون مدعي شده كه روسيه نيز اطلاعاتي را در اختيار ايران قرار ميدهد كه از آن براي هدف قرار دادن نيروهاي آمريكايي استفاده ميشود. به اعتقاد اين رسانه، در صورت اثبات چنين ادعايي، ممكن است شكاف تازهاي ميان ترامپ و پوتين ايجاد شود.
روابط پرتنش ترامپ و زلنسكي
در ادامه اين گزارش، يادآوري شده كه نخستين تماس ترامپ با زلنسكي در سال ،٢٠١٩ زماني انجام شد كه رييسجمهور آمريكا از او خواسته بود درباره جو بايدن تحقيقاتي را اعلام كند؛ موضوعي كه در نهايت به نخستين استيضاح ترامپ انجاميد. از آن زمان روابط دو طرف فراز و فرودهاي زيادي داشته است. ترامپ در آغاز جنگ اوكراين، حمله روسيه را «هوشمندانه» توصيف كرده بود و بعدها نيز از ولاديمير پوتين براي حضور در نشستي در آلاسكا استقبال كرد؛ هرچند وعده داده بود او را به پذيرش آتشبس وادار خواهد كرد، اما اين تلاش به نتيجه نرسيد. به نوشته هافينگتونپست، با وجود ادعاهاي مقامات روس درباره توافقات حاصلشده در نشست آلاسكا، ترامپ و تيم او تاكنون وجود چنين توافقاتي را تاييد نكردهاند.
درگيريهاي منطقهاي و ناامن كردن گذرگاهها مهم دريايي منطقه
جمهوري اسلامي ايران، تهديد كرده است در صورت گسترش حملات، بحران ميتواند به ديگر گذرگاههاي مهم دريايي منطقه كشيده شود؛ تهديدي كه نگراني درباره بستهشدن همزمان هرمز و بابالمندب را افزايش داده است. بر اساس گزارشات، ستاد فرماندهي مركزي ارتش آمريكا (سنتكام) طي روزهاي گذشته آمادهسازي براي اجراي اين عمليات را سرعت بخشيده و گزينههاي عملياتي مختلف، از جمله يك كارزار فشرده دو هفتهاي عليه پايگاههاي موشكي جمهوري اسلامي، را آماده كرده است. سيانان نوشته است كه ارتش آمريكا براي حمله به مجموعهاي از تاسيسات هستهاي ايران، از جمله تأسيسات «كوه كلنگ گزلا» در نزديكي نطنز، نيز آماده شده است، هرچند مقامهاي آمريكايي تأكيد كردهاند كه اهداف احتمالي به اين مركز محدود نخواهد بود. دو مقام آمريكايي كه با سيانان گفتوگو كردهاند، هشدار دادهاند كه تصميم نهايي هنوز اتخاذ نشده و احتمال لغو يا تغيير دامنه عمليات نيز وجود دارد. در همين حال، دونالد ترامپ، رييسجمهوري آمريكا، روز جمعه در نشست كابينه با اشاره به ناكام ماندن تلاشهاي ديپلماتيك گفت: «ما آنها را بسيار سخت خواهيم زد. در مقطعي خواهند گفت ديگر نميتوانيم اين فشار را تحمل كنيم.» پيشتر نيز روزنامه والاستريت ژورنال گزارش داده بود كه برد كوپر، فرمانده سنتكام، طرح يك كارزار ١٠ تا ١٤ روزه براي هدف قرار دادن توان موشكي جمهوري اسلامي را به دونالد ترامپ ارائه كرده است. درگيريها در ديگر كشورهاي منطقه نيز ادامه يافته است. وزارت دفاع كويت اعلام كرد پهپادهايي را كه تاسيسات حياتي و نظامي اين كشور را هدف گرفته بودند، سرنگون كرده و اين حملات تلفات انساني نداشته است. جمهوري اسلامي پيشتر مدعي حمله به پايگاه احمدالجابر و تأسيسات نظامي آمريكا در كويت شده بود. در لبنان، ارتش اسرائيل شب جمعه انفجار عظيمي را در نزديكي قلعه تاريخي شقيف ايجاد كرد و گفت تونلها و زيرساختهاي حزباالله را منهدم كرده است. شدت انفجار به اندازهاي بود كه صداي آن در بخشهاي بزرگي از جنوب لبنان شنيده شد و خاكستر و گردوغبار شهركهاي اطراف را پوشاند. دولت لبنان اين عمليات را نقض توافق آتشبس و حاكميت كشور دانست.
عربستان از طرح تشكيل ائتلاف دريايي چندمليتي رونمايي كرد
عربستان سعودي روز پنجشنبه ٣٠ يولي، از طرح تشكيل يك ائتلاف دفاعي دريايي چندمليتي با هدف حفاظت از كشتيراني بينالمللي و مسيرهاي تأمين انرژي در منطقه درياي سرخ، پس از آنكه حملات حوثيهاي مورد حمايت ايران در يمن يكي از پرترددترين گذرگاههاي تجاري جهان را مختل كرد، رونمايي كرد. وزارت دفاع عربستان اعلام كرد كه نمايندگان ٤٣ كشور و اتحاديه اروپا در يك نشست بينالمللي كه درباره ائتلاف پيشنهادي بحث ميكرد، حضور داشتند؛ ائتلافي كه عربستان سعودي بهعنوان دولت بنيانگذار و رهبريكننده آن عمل خواهد كرد و مقر آن را نيز ميزباني ميكند. اين وزارتخانه اعلام كرد كه اين ائتلاف امنيت دريايي را تقويت خواهد كرد، آزادي دريانوردي را پاسداري ميكند، مسيرهاي تجاري بينالمللي و خطوط تأمين انرژي را امن ميسازد و از منافع مشترك دريايي در تنگه بابالمندب و خليج عدن محافظت خواهد كرد. به گفته اين وزارتخانه، ١٤ كشور از جمله تركيه، پاكستان، مصر، سودان و جيبوتي بيانيه مشتركي را در حمايت از ائتلاف پيشنهادي صادر كردند. در ميان شش كشور عرب حوزه خليج فارس، نام عمان و امارات متحده عربي در فهرست كشورهاي حامي اين بيانيه قرار نداشت. اين اعلام يك روز پس از آن صورت ميگيرد كه دو منبع آگاه از مذاكرات به رويترز گفتند عربستان سعودي در تلاش است تا يك ائتلاف بينالمللي براي حفاظت از كشتيراني در درياي سرخ در برابر حملات حوثيها ايجاد كند. عربستان سعودي همچنين از كشورهاي اروپايي و ايالات متحده براي پيوستن به اين ائتلاف جديد دعوت كرده است. اما به گفته يكي از ديپلماتها، برخي مقامات غربي تمايلي به پيوستن نداشتند، پيش از آنكه درك بهتري از الزامات عضويت پيدا كنند و فرصت مشورت با پايتختهاي خود را داشته باشند. عربستان سعودي اعلام كرده كه انتظار دارد تعداد كشورهاي مشاركتكننده افزايش يابد. وزارت دفاع عربستان سعودي اعلام كرد كه ائتلاف جديد «بخشي از تلاشهاي مستمر براي تقويت امنيت دريايي، حفاظت از كريدورهاي بينالمللي دريايي و مقابله با تهديدات عليه ناوبري دريايي و تجارت جهاني» است. هنوز مشخص نيست كه اين ائتلاف جديد چه تفاوتي با عمليات فعلي اتحاديه اروپا براي حفاظت از كشتيراني در درياي سرخ، موسوم به عمليات آسپيدس، خواهد داشت. بهنظر ميرسد فوريت ابتكار عربستان نشانه آن است كه رهبري اين پادشاهي، تلاشهاي موجود براي دفع حملات شبهنظاميان يمني -گروهي مورد حمايت ايران موسوم به حوثيها- را ناكافي ميداند. حوثيها در ٢٠ ژوئيه، محاصره دريايي كشتيهاي سعودي عبوري از درياي سرخ را اعلام كردند، مسيري كه در جريان جنگ آمريكا و اسرائيل با ايران به مسيري حياتي براي صادرات نفت تبديل شده است. حوثيها از آن زمان تاكنون مسئوليت چندين حمله به كشتيها را بر عهده گرفتهاند و حتي پس از بمباران مناطق تحت كنترل حوثيها در يمن توسط عربستان سعودي، عقبنشيني نكردهاند. به گفته ويندورد، يك آژانس دادههاي دريايي، از زمان اعلام اين محاصره، تعداد كشتيهاي سعودي و ساير كشتيهايي كه از تنگه بابالمندب در جنوبيترين نقطه درياي سرخ عبور ميكنند، حدود يكپنجم كاهش يافته است. درياي سرخ كه به كانال سوئز منتهي ميشود، مدتهاست كه يك آبراه مهم براي تجارت بينالمللي بوده است. اين دريا پس از آنكه ايالات متحده و اسرائيل در ماه فوريه به ايران حمله كردند و ايران عملا تنگه هرمز -آبراه باريكي در سوي ديگر شبهجزيره عربستان كه مسير اصلي حملونقل نفت خليج فارس بود- را مسدود كرد، براي بازارهاي جهاني انرژي اهميت بيشتري پيدا كرده است. از آن زمان، عربستان سعودي، بزرگترين صادركننده نفت جهان، بخش زيادي از نفت خود را از طريق يك خط لوله زميني به درياي سرخ منتقل كرده است. حوثيها در طول جنگ غزه، با انجام حملات به اسرائيل و همچنين به كشتيها در درياي سرخ، كه آن را يك كارزار اخلاقي به نفع فلسطينيهايي كه تحت بمباران اسرائيل زندگي ميكنند، توصيف كردند، به شهرت بينالمللي رسيدند.
از آنجا كه حوثيها كنترل قلمرو نزديك به بابالمندب را در دست دارند، اين نيروي شبهنظامي در موقعيت مناسبي براي شليك موشك و پهپاد به سمت كشتيهاي عبوري از اين آبراه قرار دارد. از سال ،٢٠٢٣ يك عمليات دريايي به رهبري ايالات متحده به نام «عمليات نگهبان رفاه» به دنبال بازدارندگي در برابر اين حملات بود. عربستان سعودي كه در آن زمان مشتاق بود از درگيري ديگري با حوثيها اجتناب كند، بهطور علني به آن عمليات نپيوست. زماني كه ايالات متحده و اسرائيل امسال با ايران وارد جنگ شدند، در ابتدا به نظر ميرسيد كه حوثيها مايل به كنارهگيري از درگيري هستند. اما در اين ماه، تنشهاي تجديد شده ميان حوثيها و عربستان سعودي -كه پيشتر كارزار بمباراني را عليه حوثيها رهبري كرده بود كه به باتلاقي يك دههاي تبديل شد- به سرعت تشديد شد و حوثيها محاصره خود را عليه كشتيهاي سعودي اعلام كردند. با بسته شدن تنگه هرمز، هرگونه انسداد در درياي سرخ، عربستان سعودي را با گزينههاي محدودي براي صادرات نفت، كه شريان حياتي بودجه دولت آن است، مواجه ميكند. اگرچه عربستان سعودي مدتهاست روابط خصمانهاي با ايران داشته، مقامات سعودي براي چندين سال به دنبال روابط گرمتر بهعنوان عملگرايانهترين راه براي مديريت تهديد تهران بودند. اين جنگ، آن تلاشها را نقش بر آب كرده، امنيت پادشاهي را تهديد و روابط آن را با ايالات متحده تحت فشار قرار داده است، بهطوري كه مقامات آمريكايي و سعودي بر سر بهترين رويكرد براي امنيت منطقهاي دچار اختلاف شدهاند. ايران در تلافي حملات آمريكا، هزاران موشك و پهپاد به سمت كشورهاي حاشيه خليج فارس كه ميزبان تاسيسات نظامي آمريكا هستند، از جمله عربستان سعودي، شليك كرده است.
مقامات سعودي تمايل خود را براي دور ماندن از درگيري گستردهتر ابراز كردهاند. اما اين كشور روز چهارشنبه حملات هوايي مشتركي را با ايالات متحده در عراق انجام داد و شبهنظاميان مورد حمايت ايران در آنجا را به حمله به تأسيسات نفتي عربستان متهم كرد. هيچيك از شبهنظاميان عراقي مسئوليت اين حملات را بر عهده نگرفته اند. حتي پيش از محاصره حوثيها، عربستان سعودي به دليل جنگ با مشكلات اقتصادي روبهرو بود. بر اساس برآوردهاي اوليهاي كه اين هفته توسط سازمان آمار عربستان منتشر شد، توليد ناخالص داخلي اين كشور در سه ماهه دوم سال نسبت به مدت مشابه سال گذشته ٤,٨ درصد كاهش يافته است، كه به كاهش شديد فعاليتهاي مرتبط با نفت اشاره دارد. به گفته ويندورد، مقامات سعودي اكنون به مسير جايگزين ديگري روي آوردهاند و برخي از كشتيها را در درياي سرخ به جاي آن به سمت شمال به سوي كانال سوئز يا يك خط لوله نزديك ميفرستند. اما اين مسير نيز در برابر حملات آسيبپذير است و معايب ديگري نيز دارد، مانند افزودن حدود يك ماه به سفرهاي دريايي از عربستان سعودي به آسيا، جايي كه بزرگترين مشتريان انرژي اين پادشاهي در آن قرار دارند.
حوثيها در ٢٠يولي ،٢٠٢٦ اعلام كردند كه محاصره دريايي عليه عربستان سعودي در درياي سرخ اعمال خواهند كرد و از آن زمان تاكنون مسئوليت مجموعهاي از حملات به كشتيهاي مرتبط با عربستان را بر عهده گرفتهاند. عربستان سعودي در پاسخ، حملات هوايي را عليه آنچه تاسيسات نظامي حوثيها در الحديده يمن خواند و براي تهديد كشتيراني تجاري استفاده ميشد، انجام داده است. تنشها در درياي سرخ، جديدترين جبهه در جنگ گستردهتر ايران به شمار ميرود، بهطوري كه حملات به كشتيها به فراتر از خليج فارس گسترش يافته و باعث افزايش قيمت نفت شده است. تنگه بابالمندب كه جنوب درياي سرخ را به خليج عدن و اقيانوس هند متصل ميكند، يك گلوگاه دريايي كليدي براي تجارت جهاني و حملونقل انرژي محسوب ميشود. اتحاديه اروپا در سال ،٢٠٢٤ يك ماموريت دريايي را در درياي سرخ براي كمك به بازگرداندن و حفاظت از آزادي دريانوردي آغاز كرد، پس از آنكه حوثيها با حمله به كشتيها -كه به گفته خودشان در همبستگي با فلسطينيها در طول جنگ غزه انجام شد- ترافيك دريايي را مختل كردند.
توصيه سفارتخانههاي آمريكا در چندين پايتخت خاورميانه:
سفارتخانههاي آمريكا در چندين پايتخت خاورميانه به شهروندان آمريكايي هشدار دادند كه مراقب «تشديد پيشبينينشده» درگيريهاي منطقهاي باشند و از آنها خواستند آماده ترك منطقه باشند. در يك هشدار امنيتي كه نسخههايي از آن توسط مأموريتهاي ديپلماتيك آمريكا در اَمان، بيتالمقدس(اورشليم) و بغداد در شبكههاي اجتماعي منتشر شد، آمده است: «آمريكاييهاي حاضر در منطقه بايد خروج از آن را در نظر بگيرند، يا در صورت تشديد(درگيريها) براي خروج آماده باشند.» اين پيامها از شهروندان خواستهاند جزئيات پروازها را بررسي كنند و توصيههاي ايمني مقامات محلي را دنبال كنند. در ادامه اين هشدار آمده است: «آمريكاييهايي كه در حال حاضر در خاورميانه هستند بايد احتياط كنند، هوشياري خود را افزايش دهند و براي لغو پروازها، بستهشدن دورهاي فضاي هوايي و اختلالات احتمالي در سفر آماده باشند.»
به آمريكاييهاي مقيم اردن گفته شده از بازديد از پايگاههاي نظامي آمريكا در اين كشور كه اخيرا هدف حملات موشكي ايران قرار گرفتهاند خودداري كنند. همچنين به آمريكاييهاي حاضر در اسرائيل توصيه شد محل نزديكترين پناهگاه ضد بمب را شناسايي كنند. در پستي در وبسايت سفارت ايالات متحده در اورشليم منتشر شده، آمده است: «رژيم ايران غيرقابل پيشبيني است؛ چنانكه تصميمات اخيرش براي حمله بدون هشدار يا تحريك به مناطقي در منطقه و همچنين گسترش حملات به مناطقي كه پيشتر هدف قرار نگرفته بودند(مانند مصر) نشان ميدهد.» روز چهارشنبه، يك پهپاد به يك كشتي گاز متعلق به آمريكا كه در بندري در مصر پهلو گرفته بود اصابت كرد و باعث آتشسوزي شد. مصر در حال بررسي اين موضوع است اما هنوز هيچ گروهي را به انجام اين حمله متهم نكرده است. در همين حال، ارتش ايران واشنگتن را به «تشديد تنشها» در منطقه متهم كرده و هشدار داده است: «هر كشوري كه بهعنوان سپر دفاعي براي آمريكاي جنايتكار و متجاوز عمل كند، در شعلههاي جنگ فرو خواهد رفت.»
نتيجهگيري
در داخل آمريكا نيز حمايت عمومي از جنگ كاهش يافته است. نظرسنجي تازه رويترز و ايپسوس نشان ميدهد تنها حدود يكسوم آمريكاييها از جنگ حمايت ميكنند. طرح اختيارات جنگي كه از ترامپ ميخواست عمليات نظامي را متوقف كند، در سنا تنها با يك رأي اختلاف و با نتيجه ٥٠ در برابر ٤٩ رد شد. افزايش قيمت بنزين و مواد غذايي، موقعيت جمهوريخواهان را در آستانه انتخابات مياندورهاي نوامبر دشوار كرده است. در مقابل، شركتهاي نفتي از افزايش قيمتها سودهاي كمسابقهاي به دست آوردهاند؛ اكسونموبيل و شورون در سهماهه دوم سال در مجموع ٢٦,٥ ميليارد دلار سود گزارش كردهاند. تازهترين حمله به نفتكش در سواحل عمان و گزارشهاي مربوط به هدفگرفتن زيرساختهاي انرژي ايران نشان ميدهد احتمال كاهش سريع تنشها كمتر شده است. حمله به نيروگاهها و پالايشگاهها ميتواند پاسخ گستردهتري از سوي تهران، اختلال شديدتر در صادرات انرژي و گسترش جنگ از خليج فارس تا درياي سرخ را در پي داشته باشد. به اين ترتيب، رويارويي ايران و آمريكا، غير از اين كه احتمال دارد جنگ را منطقهاي كند اكنون بر سر كنترل تنگه هرمز وارد مرحله تازهاي شده است. سپاه پاسداران روز جمعه اعلام كرد دو نفتكش را كه با همراهي نظامي آمريكا در تلاش براي عبور از مسير جنوبي تنگه بودند، هدف قرار داده و متوقف كرده است. بهگفته سپاه، چهار نفتكش ديگر نيز پس از اين حمله تغيير مسير دادند و به موقعيت قبلي خود بازگشتند. سپاه پاسداران نفتكشها را «متخلف» خواند و گفت آنها با اسكورت هوايي آمريكا قصد داشتند از مسيري «اعلامنشده» و نزديك به سواحل عمان عبور كنند. نام، پرچم و مالكيت دو كشتي هدف قرارگرفته اعلام نشده و آمريكا نيز هنوز جزئيات اين حمله و ميزان خسارت احتمالي را تاييد نكرده است. رويترز بامداد امروز شنبه يكم آكوست ،٢٠٢٦ به نقل از مركز عمليات تجارت دريايي بريتانيا گزارش داد يك نفتكش ديگر در فاصله حدود ١١ مايل دريايي شمال شرقي «ليما» در عمان با پرتابهاي ناشناس هدف قرار گرفته است. موتورخانه كشتي آسيب ديده و نفتكش توان هدايت خود را از دست داده، اما گزارشي از تلفات انساني يا آلودگي زيستمحيطي منتشر نشده است. هويت عامل حمله هنوز مشخص نيست.
ايران و آمريكا اكنون از دو مسير رقيب براي عبور كشتيها حمايت ميكنند. تهران ميگويد كشتيها بايد از مسير شمالي و تحت نظارت ايران عبور كنند، در حالي كه واشينگتن تلاش دارد نفتكشها را از مسير جنوبي، نزديك آبهاي عمان، هدايت كند. نيروهاي آمريكايي نيز همزمان محاصره دريايي بنادر و صادرات نفت ايران را ادامه داده و كشتيهاي مظنون به نقض آن را متوقف يا هدف قرار دادهاند. شركتهاي كشتيراني بهدليل خطر حمله، از همراهي با طرح عبور تحت اسكورت نظامي آمريكا استقبال نكردهاند. رويترز پيشتر به نقل از هفت منبع دريايي گزارش داده بود كه بسياري از شركتها پس از حملات مكرر به كشتيها، مسير پيشنهادي واشينگتن را بسيار پرخطر ميدانند. درگيريهاي مستقيم ايران و آمريكا پس از يك وقفه كوتاه از سر گرفته شد و تلاشهاي ديپلماتيك براي اجراي تفاهمنامه موقت دو كشور نيز عملا متوقف شده است. ايران بر حق نظارت بر عبور كشتيها تاكيد ميكند و آمريكا خواهان رفتوآمد آزادانه و بدون مجوز تهران است. همزمان، گزارشهايي از آمادهشدن آمريكا و اسرائيل براي دور تازه و گستردهتري از حملات به ايران منتشر شده است. شبكه سيبياس و پايگاه اكسيوس به نقل از منابع مطلع گزارش دادهاند كه نيروگاهها، پالايشگاهها و ديگر تأسيسات انرژي ايران در فهرست اهداف احتمالي قرار دارند و حملات ممكن است در روزهاي آينده آغاز شود. در چين شرايطي، جمهوري اسلامي در داخل كشور بهطور روزانه به سانسور و سركوب و اعدام ادامه ميدهد. اعدام آروين خيرخواهان، جوان ١٩ ساله، حوالي ساعت چهار بامداد امروز شنبه ١٠ مرداد ،١٤٠٥ در زندان شاهرود به اجرا درآمد. يك منبع نزديك به خانواده اين شهروند ضمن تاييد اين موضوع به هرانا گفت: مسئولان زندان تاكنون پيكر اين زنداني را به بستگانش تحويل ندادهاند. به خانواده اعلام شده است كه ساعت سه بامداد فردا براي تحويل پيكر مراجعه كرده و مراسم خاكسپاري را بايد ساعت پنج صبح برگزار كنند. آروين خيرخواهان، در جريان اعتراضات ديماه بازداشت و سپس توسط شعبه يك دادگاه انقلاب شاهرود با اتهام «محاربه» به اعدام محكوم شده بود. حكم صادرشده پس از اعتراض به رأي، در مراحل تجديدنظر و ديوان عالي كشور نيز بدون تغيير تاييد شد.
بر اساس گزارش هرانا، ساعت ١١:٣٠ امروز، شنبه ١٠ مرداد ،١٤٠٥ نيروهاي گارد زندان اوين وارد بند ،٧ محل نگهداري زندانيان سياسي اين زندان، شدند. اين مأموران اميرحسين مرادي، احسان رستمي و افشين رنگريز را مورد ضربوشتم قرار داده، سپس آنان را از سالن خارج و به مكاني نامعلوم منتقل كردند. برپايه گزارش سالانه وضعيت حقوق بشر در ايران، كه توسط واحد آمار، نشر و آثار مجموعه فعالان حقوق بشر در ايران منتشر شده است، در سال ،١٤٠٤ دست كم ٢٬٤٨٨ شهروند از جمله ٦٣ زن و ٢ كودك-مجرم اعدام شدند. از اين ميزان حكم ١٣ نفر در ملاعام به اجرا درآمد. همچنين طي اين تاريخ، ١٣٠ تن ديگر از جمله ١٠ زن و ١ كودك-مجرم به اعدام محكوم شدند. نهايتا اين هفته، ايران و ايالات متحده پس از چند روز وقفه در درگيريها، بار ديگر تبادل آتش شبانه را از سر گرفتند، هرچند در شب جمعه تا شنبه هيچ حملهاي گزارش نشده است. جنگ خاورميانه در ٢٨ فوريه با حملات ايالات متحده و اسرائيل به ايران آغاز شد و ايران با حملات موشكي و پهپادي در سراسر منطقه به آن پاسخ داده است. مجموعه اين رويدادها، دامنه درگيري را به عراق، يمن و اردن كشانده و حمله پهپادي به بندر دمياط مصر نيز نگرانيها درباره سرايت جنگ به ديگر كشورهاي عربي و تبديل آن به بحراني فراگيرتر در خاورميانه را افزايش داده است.
بهرام رحماني
bahram.rehmani@gmail.com
شنبه دهم مرداد -١٤٠٥يكم آگوست ٢٠٢٦
